Asàlt a 'l Campdòj di Stat Unî dal 2021

Da Wikipedia.
Jump to navigation Jump to search

C'l artìcul chè 'l è scrit in Miranduléś Emiliàn

'L asàlt a 'l Campdòj


'L asàlt a 'l Campdòj di Stat Unî dal 2021 l'è stada n'arvòlta e 'n atàc viulènt dal 6 ad Śnar dal 2021 cónt'r al 117śum Cungrès di Stat Unî fat da di sustenidōr dal presidènt in carga Donald Trump, cuma di mémbar di muimènt ad dèstra Proud Boys, QAnon e Three Percenters, p'r arbaltàr la sò scunfìta a gl'elesiòṅ presidensiàli americàni dal 2020 a òpra dal demucràtic Joe Biden.

Dòp un cumìsi ad Trump, ch'l andàva sèmp'r adrē su 'l fat ch'i gh'ìsan fargâ gl'elesiòṅ, i manifestànt a sentinàra i s èṅ subìt spustâ lung la Pennsylvania Avenue par farmàr i senadōr e i deputâ ch'i gh'ìvan da ratificàr la vìnsida 'd Biden ch'l iva muciâ sù 306 grand eletōr cóntar 232 e dònca 'l éra 'l presidènt elèt.

Dimóndi 'd chi lōr i èṅ pò andâ dèntar cun la fòrsa a 'l palàs e i aṅ tacâ a śbragàr, ravanàr dapartùt, scaravultàr, rubàr, dasténdar dla mèrda su i mur e far viulénsa lè dèntar par soquànti óri. I pulìtig i aṅ fat in tèmp a scapàr via ma i scóntar cun la pulisìa i aṅ purtâ a sinc mòrt.

Turnàda la calma, sōl a quàt'r óri dòp mèśanòt a 'l incìrca 'l è stâ apruvâ 'l riśultâ dal Culéǵ Eleturàł, cun Mike Pence ch'l à dichiarâ che Joe Biden e la Kamala Harris i arévan ciapâ la sò carga al 20 ad Śnar.

La “Save America March”

Brian Sicknick, al pulisiòt cupâ

Par prutestàr cónt'r al riśultâ di elesiòṅ, a sò dita pîna 'd bròj, Donald Trump 'l iva urganiśâ, cun 'l ajùt ad soquànti urganiśasiòṅ cuma Women for America First dla mémbra dal Tea Party Amy Kremer, un cumìsi a Washington p'r al 6 ad Śnar dal 2021 durànt na manifestasiòṅ ciamàda “Save America March” (Màrcia par salvàr l'Amèrica). A frònt ad ssanta càuśi legàli, un ricōrs a la Cōrt Supréma e di ricuntéǵ, a n è mai però vgnû fóra gnint 'd impurtànt.

Fra la sira prima e la matìna dal dè dla Befàna almànc déś parsòni i èṅ stadi arestàdi parchè i ìvan purtâ sèg dgl'armi. Anc 'l èx deputâ d'l Alabàma Mo Brooks e Madison Cawthorn, deputâ dla Carulìna dal Nòrd, i aṅ tòlt part a la manifestasiòṅ.

'L avucàt dla campàggna 'd Trump, Rudy Giuliani, 'l à fat un dascōrs da 'l palc dgénd ch'al màchini druàdi p'r al vōt i éran śgalémbri. Pò 'l è saltâ sù Trump che, da drē da na baréra 'd vēdar, 'l à dit ch'al n cunsedrarà mai la vìnsida a Biden, dand adòs a i mèdia e urdnànd a Mike Pence 'd arbaltàr i riśultâ eleturài, un quèl ch'al vice-presidènt, tgnénd adrē a la custitusiòṅ, al n pōl minga far.

Donald 'l à cuntinuâ dmandànd a i suo 'd marciàr vèrs al Campdòj, cumbaténd cuma di danâ par tōr-'s indrē al nòstar paéś. In cal mént'r i sò fiōi, Donald Jr. e Eric, i puntàv'n al dî cónt'r i republicàṅ ch'i s parmitìvan 'd a n far gnint par prilàr al vōt dal Culéǵ Eleturàł, prumeténd ch'i arévan pò fat campàggna cóntar durànt al primàri dal GOP e ch'i éran drē a vgnir da lōr.

L'arvòlta

Òṅ di arvultōś, Jake Angeli dit Siamàṅ 'd QAnon

Rivâ a 'n óra dòpmèśdè davànti a 'l Campdòj, śbaténd śò soquànti baricàdi minga tant tgnudi 'd òć da part dla pulisìa, i manifèstant arvèrs i aṅ pò tirâ sù 'n patìbul in dla piàsa e tacâ a dar adòs a i giurnalìsta, faghénd a pès i machinàri di inviâ dl'Associated Press parâ via. Soquànti bómbi fati in cà i èṅ stadi catàdi lè in gir e in di ufìsi di cumitâ nasiunài demucràtic e republicàṅ.

N'óra dòp gl'arvultóś i gh l'aṅ cavàda a insfilsàr-as dèntar, śbragànd pòrti e fnèstri p'r andàr a casa di pulìtig, dla presidènta dla Càmbra, la Nancy Pelosi, e dal vice-presidènt Mike Pence par far-i parśunēr. Par far-as strada i aṅ sprusâ anc di agìnt chìmig adòs a la pulisìa.

Mént'r i servìsi segrét i éran drē a purtàr fóra 'l vice-presidènt, Trump al twitàva che chi lò al n iva briśa abû 'l curàǵ ad far qvél ch'a gh'iva da èsar fat. A 'l intèran dal Campdòj gl'arvultóś i dmandàv'n in du al fus Pence par pò rivàr a la cambra, in cal mumènt lè vōda. 'L ufìsi dla Pelosi 'l è stâ scaravultâ, dal sò fóto a i mur sćiancàdi e 'l sò computer śgranfgnâ via.

A i mémbar dal Cungrès a 'l intèran dla Cambra a gh'è stâ dit ad métar-'s adòs dal mascri anti-gas par parmét'r a 'l fòrsi d'l órd'n ad druàr al gas lagarmōl cóntar la gint. Al persunàł al gh l'à cavàda a mét'r a 'l sicûr al scatli cun dènt'r i sertificâ dal vōt eleturàł.

Par farmàr l'arvòlta a gh'è stâ biśógn ad tri óri e pasa, vèrs siē óri dla basōra, anc cun 'l ajùt ad soquànt óm mandâ da i guvernadōr dal Maryland, dla Virgìgna e dal New Jersey e pò da la Guàrdia Nasiunàla ciamàda diretamènt da Mike Pence.

La pulisìa dla Virgìgna davànti a 'l Campdòj

Dimóndi arvultóś i s èṅ stramnâ p'r al stradi lè darènt anc s'a gh'éra 'l quàcia-fōg urdnâ par la sìndiga 'd Washington, la Muriel Bowser. In séguit da piò 'd utànta arvultóś i èṅ stâ arestâ méntar dū pulisiòt, a guàrdia dal Campdòj, i èṅ stâ suspéś parchè suspetâ 'd èsar da la sò banda. Fra i pulisiòt a s cònta 'n mòrt e 116 frî (quìndas finî a 'l uśdàł).

Durànt cl'arvòlta chè, a siē óri e mèś dla basōra, al presidènt Trump, ch'al s éra rifiutâ 'd ciamàr la Guàrdia Nasiunàla, 'l à cargâ sù su 'l sò account Twitter un vìddeo in du 'l batśàva gl'arvultóś cuma di patriòta grand tratâ mâł e dmandànd-'g ad turnàr a cà in amōr e in paś, ch'a gh'è d'arcurdàr cal dè chè par sèmpar, tirànd pò fóra incóra la questiòṅ di bròj preciśànd che qvisti chè i èṅ al ròbi e i fat ch'i sucédan quànd na sacra vìnsida eleturàla 'd un ciàr grand acsè la vîṅ cavàda śò in cla manéra chè.