Vai al contenuto

Léngua Ido

Da Wikipedia.

C'l artìcul chè 'l è scrit in Miranduléś Emiliàn

Al cungrès ad Dessau dal 1922 in du a s dascurìva dla léngua Ido


«
Omna homi naskas libera ed egala relate digneso e yuri. Li es dotita per raciono e koncienco e devas agar vers l'una l'altra en spirito di frateso.»
«
Tut i èsar umaṅ i nàsan lìbar, cumpàgn in di dirìt e dégn a la stésa manéra. I gh'àṅ la raśòṅ e 'l giudìsi e i gh'aṅ da cumpurtàr-as da fradèi 'l un cun c'l àtar.»
(MUD)


'L Ido 'l è na léngua invintàda in dal 1907 da 'n grup ad siensiâ e linguìsta parténd da 'l règhli d'l Esperanto ma più fàcila. Al gh'à sinc vucàli, qvéli d'l Itagliàn e dal Miranduléś, sénsa È e Ò vèrti, e al dróa al 26 létri d'l alfabē latìn śuntànd-ag i digràma ch (/tʃ/ dla paròla ciùć) e sh (/ʃ/ d'l itagliàṅ scimmia) méntar qu a s lèś /kw/ cuma in dla paròla quaciàr.

A s pènsa ch'i la dascóran fra 2000 e 5000 parsòni in tut al mónd, specialmènt in Frància e Germâgna.

Soquànt cunfrònt

Ido Emigliàṅ: Miranduléś Itagliàn Ingléś Francéś Tedésc Rus Spagnōl
bona bòṅ buono good bon gut dobriy bueno
donar dar dare give donner geben darit dar
filtrar filtràr filtrare filter filtrer filtern filtrovat filtrar
gardeno giardèṅ giardino garden jardin garten ogorod jardin
kavalo cavàl cavallo horse cheval pferd kon caballo
maro mâr mare sea mer meer more mar
naciono nasiòṅ nazione nation nation nation narod nación
studiar studiàr studiare study étudier studieren shtudirovat estudiar
yuna śōvan giovane young jeune jung yuniy joven

Gramàtica

Al logo mudéran dla léngua Ido
Fórma gramaticàla IDO ESPERANTO MIRANDULÉŚ
nóm singulàr -o (libro) -o (libro) (lìbar)

-a (rósa)
nóm pluràl -i (libri) -oj (libroj) -l-i (diàvul → diàvui)

-a-i (fémna → fémni)

àtar caś (lìbar)
agetìṿ -a (varma) -a (varma) • ♀ -a (cald • calda)
avèrb -e (varme) -e (varme) -mènt (caldamènt)
vèrb infinî preśènt -ar (irar) -i (iri) -àr-ar-ìr (andàr)
vèrb preśènt -as (iras) -as (iras) (mè) a vag
vèrb pasâ -is (iras) -is (iris) (mè) a sòṅ andâ • (mè) a 'ndàva
vèrb futùr -os (iros) -os (iros) (mè) a 'ndarò
vèrb imperatìṿ -ez (irez) -u (iru) và!
vèrb cundisiunàl -us (irus) -us (irus) (mè) a 'ndarév

Al Paternòstar d'l Ido

Chè 'd sóta a gh'è al tèst dal Paternòstar in Ido cun la tradusiòṅ in Emigliàṅ (Miranduléś).

Paire nòstre que siès dins lo cèl, (Pàdar nòstar ch'at sē in dal cēl)
tua nomo santigesez; (ch'a sia santificâ al tò nóm)
tua regno advenez; (ch'a végna al tò régn)
tua volo facesez (ch'a sia fat al tò vulēr)
quale en la cielo tale anke sur la tero. (in sla tèra cum in dal cēl)

Donez a ni cadie l'omnidiala pano, (Dà-'s al nòstar paṅ ad tut i dè)
e pardonez a ni nia ofensi, (pardóna i nòstar dèbit)
quale anke ni pardonas a nia ofensanti, (cuma nuàtar a i perduném a i nòstar debitōr)
e ne duktez ni aden la tento, (e fà ch'a n caschém minga in dla tentasiòṅ)
ma liberigez ni del malajo. (ma lìb'r-as dal mal)

Amen.

Culegamènt estéran