Harrison Ford

C'l artìcul chè 'l è scrit in Miranduléś

Harrison Ford (Chicago, 13 ad Lujdal 1942, a s lèś [ˈhæɹəsən fɔɹd] in ingléś) 'l è 'n atōr americàṅ, òṅ di più impurtànt a Hollywood fra la fîṅ di an Stanta e tut i an Nuànta, c'n al sò pelìculi ch'i aṅ fat sù un squantèr'n ad bèsi.

'L è stâ candidâ a 'l Prèmi Òscar in dal 1986 p'r al thriller Witness - Il testimone in dua lò 'l iva fat la part dal prutagunìsta, al detective John Book. 'L à ciapâ anc sinc nomination a i Golden Globe, vinsénd-an òṅ a la caréra in dal 2002, ma fra i sò stanta e pasa film fat a 'l arcurdém tut par la part d'l arecheòlug Indiana Jones in sinc pelìculi giràdi da 'l 1981 a 'l 2023, tacànd da I predatori dell'arca perduta in còpia cun la Karen Allen. Al gh'à anc na stéla in dla Hollywood Walk of Fame.

Àtar sò lavōr impurtànt i èṅ stâ la cumèdia American Graffiti (1973), al thriller dramàtic La conversazione (1974), cun Gene Hackman, 'l aventuróś ambintâ in dal spasi Guerre stellari (1977) e i sò seguit L'Impero colpisce ancora dal 1980 e Il ritorno dello Jedi dal 1983, in di pagn 'd Ian Solo, al film ad guèra Apocalypse Now (1979), cun lò ch'l à dâ a i sò prim dū fiōi i nóm dal prutagunìsta Martin Sheen Benjamin Willard, al fantasientìfic Blade Runner (1982), in dua faghénd al casadōr ad replicànt Rick Deckard 'l à incruśâ Rutger Hauer e la Sean Young, al thriller Frantic (1988), in còpia cun l'Emmanuelle Seigner, e la cumèdia Una donna in carriera (1988), insém a la Melanie Griffith, a la Sigourney Weaver e a Alec Baldwin.

Al sò sucès 'l è cuntinuâ anc in di an Nuànta quànd lò 'l à girâ soquànt thriller cuma Presunto innocente (1990), Giochi di potere (1992), Il fuggitivo (1993), in dla part dal cirùśig Richard Kimble in còpia cun Tommy Lee Jones, Sotto il segno del pericolo (1994), insém a Willem Dafoe, L'ombra del diavolo (1997), girâ cun Brad Pitt, e Air Force One (1997), in di pagn dal presidènt di Stat Unî James Marshall a fiànc ad Gary Oldman e dla Glenn Close, ma anc pelìculi dramàtichi cuma A proposito di Henry (1991) o cumèdi cuma Sabrina (1995) e Sei giorni, sette notti (1998), cun l'Anne Heche.

'L à laurâ anc cun la Michelle Pfeiffer in dal thriller Le verità nascoste (2000), cun Liam Neeson in dal drama stòrig K-19 (2002), c'n al rōl dal cmandànt rus Alexei Vostrikov, e cun Josh Hartnett in dal pulisiésc Hollywood Homicide (2003). In Itàglia 'l à tòlt part cun na part cica a 'l drama Zabriskie Point (1970) dal fraréś Michelangelo Antonioni mént'r in televiśiòṅ a 'l ém vist in dal série televiśìvi Il virginiano, Ironside, 1923 e Shrinking.

Sustenidōr dal partî demucràtic, Ford al s è spuśâ tré vòlti, in dal 1964 cun la Mary Marquardt, in dal 1983 cun la senegiadōra Melissa Mathison e in dal 2010 cun l'atōra Calista Flockhart. In tut al gh'à sinc fiōi. Al divòrsi cun la Mathison in dal 2004 'l è stâ òṅ di più custóś dla stòria 'd Hollywood.

Filmugrafìa

1966 - Alle donne piace ladro (Dead Heat on a Merry-Go-Round), regìa ad Bernard Girard
1967 - Luv vuol dire amore? (Luv), regìa ad Clive Donner
1967 - Assalto finale (A Time for Killing), regìa ad Phil Karlson
1968 - 7 volontari dal Texas (Journey to Shiloh), regìa ad William Hale
1970 - The Intruders, regìa ad William Graham – Film TV
1970 - Zabriskie Point, regìa ad Michelangelo Antonioni
1970 - L'impossibilità di essere normale (Getting Straight), regìa ad Richard Rush
1973 - American Graffiti, regìa ad George Lucas
1974 - La conversazione (The Conversation), regìa ad Francis Ford Coppola
1975 - Judgment: The Court Martial of Lieutenant William Calley, regìa ad Lee Bernhardi e 'd Stanley Kramer – Film TV
1976 - Dinastia (Dynasty), regìa ad Lee Philips – Film TV
1977 - Guerre stellari (Star Wars), regìa ad George Lucas
1977 - Heroes, regìa ad Jeremy Kagan
1977 - I posseduti (The Possessed), regìa ad Jerry Thorpe – Film TV
1978 - The Star Wars Holiday Special, regìa ad Steve Binder – Film TV
1978 - Forza 10 da Navarone (Force 10 from Navarone), regìa ad Guy Hamilton
1979 - American Graffiti 2 (More American Graffiti), regìa ad Bill L. Norton
1979 - Apocalypse Now, regìa ad Francis Ford Coppola
1979 - Una strada, un amore (Hanover Street), regìa ad Peter Hyams
1979 - Scusi, dov'è il West? (The Frisco Kid), regìa ad Robert Aldrich
1980 - L'Impero colpisce ancora (The Empire Strikes Back), regìa 'd Irvin Kershner
1981 - I predatori dell'arca perduta (Raiders of the Lost Ark), regìa ad Steven Spielberg
1982 - Blade Runner, regìa ad Ridley Scott
1983 - Il ritorno dello Jedi (Return of the Jedi), regìa ad Richard Marquand
1984 - Indiana Jones e il tempio maledetto (Indiana Jones and the Temple of Doom), regìa ad Steven Spielberg
1985 - Witness - Il testimone (Witness), regìa ad Peter Weir
1986 - Mosquito Coast, regìa ad Peter Weir
1988 - Frantic, regìa ad Roman Polański
1988 - Una donna in carriera (Working Girl), regìa ad Mike Nichols
1989 - Indiana Jones e l'ultima crociata (Indiana Jones and the Last Crusade), regìa ad Steven Spielberg
1990 - Presunto innocente (Presumed Innocent), regìa 'd Alan Pakula
1991 - A proposito di Henry (Regarding Henry), regìa ad Mike Nichols
1992 - Giochi di potere (Patriot Games), regìa ad Phillip Noyce
1993 - Il fuggitivo (The Fugitive), regìa 'd Andrew Davis
1994 - Jimmy Hollywood, regìa ad Barry Levinson
1994 - Sotto il segno del pericolo (Clear and Present Danger), regìa ad Phillip Noyce
1995 - Sabrina, regìa ad Sydney Pollack
1995 - Cento e una notte (Les cent et une nuits de Simon Cinéma), regìa dl'Agnès Varda
1997 - L'ombra del diavolo (The Devil's Own), regìa 'd Alan Pakula
1997 - Air Force One, regìa ad Wolfgang Petersen
1998 - Sei giorni, sette notti (Six Days Seven Nights), regìa 'd Ivan Reitman
1999 - Destini incrociati (Random Hearts), regìa ad Sydney Pollack
2000 - Le verità nascoste (What Lies Beneath), regìa ad Robert Zemeckis
2002 - K-19 (K-19: The Widowmaker), regìa dla Kathryn Bigelow
2003 - Hollywood Homicide, regìa ad Ron Shelton
2006 - Firewall - Accesso negato (Firewall), regìa ad Richard Loncraine
2008 - Indiana Jones e il regno del teschio di cristallo (Indiana Jones and the Kingdom of the Crystal Skull), regìa ad Steven Spielberg
2009 - Crossing Over, regìa ad Wayne Kramer
2009 - Brüno, regìa ad Larry Charles
2010 - Misure straordinarie (Extraordinary Measures), regìa ad Tom Vaughan
2010 - Il buongiorno del mattino (Morning Glory), regìa ad Roger Michell
2011 - Cowboys & Aliens, regìa ad Jon Favreau
2013 - 42 - La vera storia di una leggenda americana (42), regìa ad Brian Helgeland
2013 - Ender's Game, regìa ad Gavin Hood
2013 - Il potere dei soldi (Paranoia), regìa ad Robert Luketic
2013 - Anchorman 2 - Fotti la notizia (Anchorman 2: The Legend Continues), regìa 'd Adam McKay
2014 - I mercenari 3 - The Expendables (The Expendables 3), regìa ad Patrick Hughes
2015 - Adaline - L'eterna giovinezza (The Age of Adaline), regìa ad Lee Toland Krieger
2015 - Star Wars - Il risveglio della Forza (Star Wars: The Force Awakens), regìa ad J. J. Abrams
2017 - Blade Runner 2049, regìa ad Denis Villeneuve
2019 - Star Wars - L'ascesa di Skywalker (Star Wars: The Rise of Skywalker), regìa ad J. J. Abrams
2020 - Il richiamo della foresta (The Call of the Wild), regìa ad Chris Sanders
2023 - Indiana Jones e il quadrante del destino (Indiana Jones and the Dial of Destiny), regìa ad James Mangold
2025 - Captain America: Brave New World, regìa ad Julius Onah

Culegamènt estéran

Àtar prugèt

Wikiquote contiene citazioni di o su Harrison Ford
Wikimedia Commons contiene file multimediali su Harrison Ford