Gnatustóma spinigèrum

Da Wikipedia.
C'l artìcul chè 'l è scrit in Miranduléś Emiliàn
Soquànt Gnatustóma spinigèrum i s mōvan dènt'r a na Pulga 'd àqua


Al Gnatustóma spinigèrum (nóm sientìfic “Gnathostoma spinigerum”) 'l è 'n bêg nematôd ad culōr ròśa d'l órdan di Spirurida ch'al pōl rivàr a èsar lung anc sinc cm da grand. 'L è 'n parasìta dal pulghi 'd àqua, di pés, dal rani, di pelicàṅ, di pui e di mamìfar magnadōr ad pés cuma 'l óm in dua al fà vgnir un mâł ciamâ Gnatustumìaśi [1], cgnusû anc cuma Larva migrans.

In gèn'r i masć i èṅ più pìcui dal fémni.

I sò óṿ, grand 65-70 µm par 38-40 µm, i s càt'n in di àqui dólsi dl'Àśia, specialmènt qvéli dla Thailàndia. Quànd i s vèran, al larvi i vènan magnàdi par dal pulghi 'd àqua che a sò vòlta i finìs'n in di stómag di pés pìcui cuma 'l tôṅ. Quànd di mamìfar cuma i nimài, i caṅ e i gat (òspit definitìṿ) i i màgnan, i ciàp'n anc lōr al larvi ch'i partìsan subìt p'r al budèli in dua i gh armàgnan par tri méś par pò turnàr in dal stómag par crésar. Dòp siē méś i madùr'n e i tàcan a far i óṿ ch'i vènan cagâ via c'n i pét. S'la mèrda c'n i óṿ dèntar la finìs'n in dl'àqua, a s sèra incóra 'l sérć.

Cicclo 'd vita dal parasìta

Se 'n óm al magna 'n pés malâ minga còt bèṅ a sucéd un diśàstar parchè p'r al bêg lò al n è minga 'l sò òspit definitìṿ dònca 'l vérum al n pōl minga śvilupàr-as cum a s dév e far di fiōi. Cuma 'n parśunēr al parasìta al taca a giràr dapartùt in di tesû, anc par quìnd'ś an, faghénd vgnir dal maci rósi in sla pèla, spiùra e infesiòṅ. Al pōl anc rivàr a 'l sarvèl o a i òć dvintànd acsè incóra più periculóś. Al Gnatustóma spinigèrum al gh'à di unsèṅ in bóca ch'al dróa par sćiancàr via la carna e andàr a spas faghénd-as spasi.

Par cumbàt'r al parasìta a gh'è da cōśar bèṅ i pés prima 'd magnàr-i o tōr d'l Albendaśōl s'l è bèla drē a giràr in dal tò còrp.

Culegamènt estéran

Nòti

  1. Magnâ viṿ par di vérum Giornalettismo.com, 7 ad Luj dal 2011

Àtar prugèt