1 (nùmer)

Da Wikipedia.
Jump to navigation Jump to search

C'l artìcol chè 'l è scrit in Carpśàn Emiliàn

(S 't î drē a serchèr minga al nùmer 1, mo invéci 'l an 1 edla nostra éra, 't ê da 'ndèr chè)


'L 1 (ùn, uno in itagliàn, unus in latèin) 'l è 'l nùmer naturèl () ch'a seguìs al 0 (śèro) e a vin prìma dal 2 (dū). In dla numerasiòun di romàṅ antìg 'l era scrìt I. In dla numerasiòun ordinèla al stà in dal prìm post.

Proprietê matemàtichi edl 1

'L arlòj dla Tòr Negra 'd Klatovy in dla Repùblica Céca, col nùmer „1“ in élta in dal quadrànt.
Al Liber abbaci dal Fibonacci indû, ala drìta ind un retàngol, i s léśen i prìm trèdeś nùmer 'd na só sucesiòun.
  • 'L 1 'l è al secònd nùmer quadrê 'd tùta la séri ch'a s cata in di nùmer naturèl, gnend dop dal quadrê dal 0 (che anca lò, c'm'a sucēd per 'l 1, alvê a la secònda, 'l armàgn uguèl a se stès):
    =
    =
    =

  • 'L 1 'l è anc la putèinsa basta ch'a sìa, ed sè stès:
    = , indû n 'l è 'n nùmer reèl ().

  • 'L 1 'l è 'l ùnic fatōr nèvter ch'al moltìplica e 'l divìd tùt i nùmer sèinsa cambièri:





  • 'L 1 al n'pōl mìa gnìr considerê 'n nùmer prìm perchè altrimèinti al n'cumbinarèv brìśa cun dimòndi tioréma che invéci i servìsen.

  • 'L è 'l prìm e 'l secònd nùmer edla sucesiòun ed Fibonacci, prìma dal 2. Difât i só prìm nùmer, in sequàinsa, i ìn:
[1]

[2]

[3] per quī triangolêr;
[4] per quī quadrê;
[5] per quī pentagonêl;
[6] per quī eśagonêl;
[7] per quī etagonêl;
[8] per quī otagonêl;
[9] per quī enagonêl;
[10] per quī decagonêl;
[11] per quī endecagonêl;
Triangular number 10 as sum of gnomons.svg Square number 16 as sum of gnomons.svg Pentagonal number 22 as sum of gnomons.svg Hexagonal number 28 as sum of gnomons.svg


[12] per quī triangulêr sentrê;
[13] per quī quadrê sentrê;
[14] per quī pentagonêl sentrê;
[15] per quī eśagonêl sentrê;
[16] per quī etagonêl sentrê;
[17] per quī otagonêl sentrê;
[18] per quī enagonêl sentrê;
[19] per quī decagonêl sentrê;
Centered triangular number 19.svg Centered square number 25.svg Centered pentagonal number 31.svg Hex number 37.svg


[20]
Piràmid 4 culoor.PNG

[21]
Piràmid quèdra colorèda.PNG

[22]
Pentatope of 70 spheres animation.gif

[23]

[24]

[25]

[26]

[27]

[28]

[29]

[30]

[31]

[32]

[33]

Al nùmer 1 in dla Giometrìa

Ùnic 'l è 'l punt, da mêś a indû a gh'pasa dal righi infinìdi, ch'al gh'à puśisiòun mo minga dimensiòun, c'm'al giva anca 'l Evclîd a 'l inìsi dal prìm lìber di só "Elemèint": «Al punt al n'gh'à minga di pcòun».

Al nùmer 1 in dla Chìmica

'L 1 'l è al nùmer atómic edl idrògen (H).

I simbol dal nùmer 1

In dla śmórfia ed Napol

In dla śmòrfia, al nùmer 1 al vōl dìr "l'Itàglia" (Italia in napoletàṅ e in itagliàṅ).

Manéri ed dìr

  • (CARPŚ) E ùn!! Al giva quèl ch'a castrèva i frê... (IT) E uno!! Diceva quello che castrava i frati...

Vōś lighèdi

Referèinsi

  1. (EN) La sequèinsa A000045 'd Fibonacci in dl OEIS in ligna.
  2. (EN) sequèinsa OEIS A000032 di nùmer 'd Lucas.
  3. (EN) sequèinsa OEIS A000217 di nùmer triangulêr.
  4. (EN) sequèinsa OEIS A000290 di nùmer quadrê.
  5. (EN) sequèinsa OEIS A000326 di nùmer pentagonêl.
  6. (EN) sequèinsa OEIS A000384 di nùmer eśagonêl.
  7. (EN) sequèinsa OEIS A000566 di nùmer etagonêl.
  8. (EN) sequèinsa OEIS A000567 di nùmer otagonêl.
  9. (EN) sequèinsa OEIS A001106 di nùmer enagonêl.
  10. (EN) sequèinsa OEIS A001107 di nùmer decagonêl.
  11. (EN) sequèinsa OEIS A051682 di nùmer endecagonêl.
  12. (EN) sequàinsa OEIS A005448 di nùmer triangolêr saintrê.
  13. (EN) sequàinsa OEIS A001844 di nùmer quadrê saintrê.
  14. (EN) sequàinsa OEIS A005891 di nùmer pentagonêl saintrê.
  15. (EN) sequàinsa OEIS A003215 di nùmer eśagonêl saintrê.
  16. (EN) sequàinsa OEIS A069099 di nùmer etagonêl saintrê.
  17. (EN) sequàinsa OEIS A016754 di nùmer otagonêl saintrê.
  18. (EN) sequàinsa OEIS A060544 di nùmer enagonêl saintrê.
  19. (EN) sequàinsa OEIS A062786 di nùmer decagonêl saintrê.
  20. (EN) Sequèinsa A000292 edl OEIS.
  21. (EN) sequàinsa OEIS A000330 di nùmer piramidêl quadrê.
  22. (EN) sequàinsa OEIS A000332 di nùmer pentatòpic.
  23. (EN) sequàinsa OEIS A000108 di nùmer 'd Catalan.
  24. (EN) sequèinsa OEIS A000926 di nùmer idònev.
  25. (EN) sequèinsa OEIS A002858 di nùmer 'd Ulam.
  26. (EN) sequèinsa OEIS A001190 di nùmer 'd Wedderburn-Etherington.
  27. (EN) sequèinsa OEIS A005282 di nùmer 'd Mian-Chowla.
  28. (EN) sequèinsa OEIS A016038 di nùmer stretamèint mìa palìndrom.
  29. (EN) sequèinsa OEIS A097942 di nùmer altamèint totiìnt.
  30. (EN) sequèinsa OEIS A007770 di nùmer cuntèint.
  31. (EN) sequèinsa OEIS A005349 di nùmer 'd Harshad.
  32. (EN) sequèinsa OEIS A061209 di nùmer ed Dudeney.
  33. (EN) sequèinsa OEIS A001694 di nùmer potèint.

Èter progêt

Colegamèint estèren